Đi phỏng vấn: Làm sao biết công ty nào thực sự phù hợp với mình?
Gần đây tôi có đi phỏng vấn ở một số công ty. Có nơi thì tôi bị "dí" cho không thở nổi và fail thẳng, cảm giác mình rất kém, thiếu kiến thức, nản chí. Nhưng lại có chỗ phỏng vấn cực kỳ nhẹ nhàng, người phỏng vấn thoải mái, và sau đó tôi còn nhận được mức offer làm mình khá happy.
Vì sao lại có sự khác biệt lớn như vậy? Sau khi ngồi ngẫm lại, tôi rút ra vài kinh nghiệm khá quan trọng khi chọn công ty và đánh giá sự phù hợp.
1. Sự phù hợp về kỹ năng & yêu cầu công việc
Một trong những lý do lớn nhất khiến buổi phỏng vấn dễ hoặc khó chính là tech stack có "match" với mình hay không.
Ví dụ, tôi làm thuần Cloud Engineer cho 1 start-up và có kiêm luôn cả DevOps, có thể coi là DevOps "lỏ", có những lần đi phỏng vấn cho vị trí DevOps on-prem hoặc hybrid. Đương nhiên là fail, vì những gì họ hỏi xoay quanh hệ thống on-prem, CI/CD phức tạp cho hạ tầng hybrid — vốn là thứ tôi không mạnh.
2. Sự phù hợp về mô hình doanh nghiệp
Tôi nhận ra mình làm rất tốt trong môi trường outsourcing:
- Yêu cầu từ khách hàng thường rõ ràng, deadline cụ thể.
- Công việc thiên về triển khai nhanh, liên tục deliver kết quả nhìn thấy ngay.
- Điều đó khiến khách hàng happy, mình cũng cảm thấy công việc suôn sẻ.
Ngược lại, trong môi trường product nội bộ, trọng tâm lại khác:
- Người ta quan tâm đến tối ưu chi phí, cải thiện hiệu suất, khả năng mở rộng và vận hành lâu dài.
- Các task ít khi có "deadline gấp rút để bàn giao", mà thay vào đó là những mục tiêu dài hạn như làm hệ thống ổn định, dễ dùng, nâng trải nghiệm dev và end-user.
- Đây là chỗ tôi thấy mình còn yếu vì ít kinh nghiệm tối ưu sâu, chủ yếu quen triển khai nhanh.
Không phải fail phỏng vấn là do bạn "yếu", mà có thể đơn giản là bối cảnh công ty không khớp với phong cách làm việc của bạn.
3. Sự phù hợp về văn hoá & con người
Khi đi phỏng vấn, ngoài kỹ năng và công việc, một yếu tố quan trọng nữa là con người và văn hoá làm việc. Đây là thứ không ghi rõ trong JD, nhưng lại quyết định bạn có thấy hạnh phúc khi đi làm hay không.
Tôi từng gặp những môi trường mà:
- Quản lý thoải mái, tin tưởng nhau, không soi mói từng chi tiết.
- Mọi người cùng tập trung vào kết quả, hơn là chuyện hình thức hay tiểu tiết.
- Không khí làm việc tích cực, dễ trao đổi, ít drama.
Trong môi trường như vậy, tôi cảm thấy mình thoải mái, dễ phát huy. Ngược lại, có những nơi văn hoá lại thiên về:
- Kỷ luật, quy trình rõ ràng, mọi thứ phải chuẩn chỉ từng bước.
- Manager hay đồng nghiệp kỹ tính, thường "đào sâu" từng chi tiết nhỏ.
- Làm việc nghiêm trang, ít sự linh hoạt, đôi khi áp lực vì bị soi xét.
Điều này không có nghĩa là môi trường nào tốt hơn — chỉ là mình có hợp hay không.
Cuối cùng, phỏng vấn cũng là lúc bạn "phỏng vấn ngược" nhà tuyển dụng. Hãy quan sát cách họ đặt câu hỏi, thái độ khi trao đổi, và tự hỏi: "Mình có muốn làm việc cùng họ 8 tiếng mỗi ngày không?"
4. Kinh nghiệm rút ra sau nhiều lần phỏng vấn
- Dành thời gian chuẩn bị: Tôi từng dành hẳn 1 tháng để setup lại mọi thứ — học bổ sung, rà soát skillset, xác định lại lộ trình nghề nghiệp. Điều này giúp mình tự tin hơn và không bị cuốn theo cảm xúc khi có offer.
- Phỏng vấn nhiều nơi để so sánh: Thay vì nhận ngay offer đầu tiên, tôi đi nhiều vòng, lắng nghe cách các công ty hỏi, cách họ mô tả công việc, rồi ưu tiên chọn nơi phù hợp nhất — không chỉ vì mức lương.
- Chủ động "phỏng vấn ngược": Trong mỗi buổi, tôi luôn hỏi sâu về tech stack team đang dùng thực tế, mô hình công ty (outsourcing hay product, scope dự án), và văn hoá con người. Phần văn hoá khá nhạy cảm — nếu chưa tự tin về kỹ năng diễn đạt, nên tránh hỏi trực tiếp để tránh gây hiểu lầm.
Khi làm vậy, bạn sẽ không còn bị động "ngồi chờ đánh giá", mà thực sự biến buổi phỏng vấn thành cuộc trao đổi 2 chiều để tìm sự phù hợp.
Lời kết
Đi phỏng vấn không chỉ là công ty chọn bạn, mà bạn cũng đang chọn công ty. Nếu phỏng vấn khó quá và bạn fail, có thể đó là dấu hiệu công việc ấy chưa khớp với bạn. Nếu phỏng vấn "dễ" và bạn thấy thoải mái, có khi đó lại chính là môi trường giúp bạn phát triển lâu dài.
Thay vì chỉ nhìn offer cao hay thấp, hãy thử đánh giá ở 3 góc độ: kỹ năng — mô hình doanh nghiệp — văn hoá con người. Nó sẽ giúp bạn tránh "nhảy việc sai chỗ" và tìm được bến đỗ đúng hơn.
Thích những chia sẻ như thế này?
Mình viết về Cloud, DevOps, FinOps và hành trình làm nghề. Ghé blog xem thêm nhé.
Đọc thêm Blog Kết nối